Bo mạch chủ là hệ thần kinh trung ương của máy tính – nó kết nối và cung cấp năng lượng cho mọi linh kiện. Nhưng đối với những người mới lắp ráp máy tính, bo mạch chủ có thể trông giống như một mê cung gồm các khe cắm, chân cắm và các từ viết tắt kỳ lạ.
Trong hướng dẫn gồm hai phần này, chúng ta sẽ phân tích các bộ phận thiết yếu của bo mạch chủ, giải thích chức năng của từng phần và giúp bạn tự tin kết nối CPU, GPU, RAM, SSD, quạt và các linh kiện khác.
Kiểu dáng – Điều đầu tiên cần biết
Trước khi tìm hiểu về các cổng và chân cắm, bạn cần biết kích thước và bố cục của bo mạch chủ.
Lời khuyên: Hãy chắc chắn rằng vỏ máy tính của bạn hỗ trợ kích thước bo mạch chủ mà bạn chọn.
Khe cắm CPU – Bộ não bậc thầy
Đây là nơi đặt bộ xử lý (CPU) của bạn. Nó là một ổ cắm hình vuông có chốt khóa.
Intel: LGA 1851, LGA 1700, v.v. (số chân cắm được ghi trên bo mạch chủ)
AMD: AM4, AM5 (các chân cắm nằm trên CPU)
Lưu ý: Bạn phải chọn loại socket CPU phù hợp với kiểu bộ xử lý của mình.
Mẹo: Hầu hết các bo mạch chủ cũng có tản nhiệt VRM gần ổ cắm CPU để điều chỉnh điện áp.
Khe cắm RAM – Bộ nhớ rất quan trọng
Đây là các khe dọc dài nằm bên cạnh ổ cắm CPU.
Được dán nhãn là DIMM1 , DIMM2 , v.v.
Thường có 2 hoặc 4 khe cắm tùy thuộc vào kích thước bo mạch.
Chỉ hỗ trợ DDR4 hoặc DDR5 (không hỗ trợ cả hai!)
Mẹo: Lắp RAM vào đúng khe cắm để hỗ trợ kênh đôi (thường là khe số 2 và 4 tính từ phía CPU – kiểm tra sách hướng dẫn sử dụng).
Khe cắm PCIe – Dành cho card đồ họa và nhiều thiết bị khác
Đây là các khe cắm ngang nằm bên dưới khu vực CPU. Khe dài hơn thường hỗ trợ PCIex16, thường dành cho card đồ họa, còn khe ngắn hơn dành cho card thu hình, Wi-Fi và card âm thanh. Các bo mạch chủ đời mới hơn có thể hỗ trợ PCIe Gen 5.0, nhưng GPU vẫn chủ yếu sử dụng Gen 4.0.
Mẹo: Hãy sử dụng khe PCIe x16 trên cùng cho card đồ họa của bạn — khe này có băng thông cao nhất.
M.2 và SATA – Giao diện lưu trữ
Các bo mạch chủ hiện đại đều có khe cắm M.2 và cổng SATA.
Khe cắm M.2 (dành cho SSD NVMe hoặc SATA):
Thường nằm giữa các khe cắm PCIe
Hãy tìm các nhãn như M.2_1, M.2_2
Có thể cần phải tháo tản nhiệt.
Cổng SATA (dành cho SSD và HDD 2.5 inch):
Thường có 4-6 đầu nối hình chữ L ở cạnh.
Lưu ý: Một số khe cắm M.2 sẽ vô hiệu hóa cổng SATA khi đang sử dụng — hãy kiểm tra hướng dẫn sử dụng.
Bước tiếp theo là gì?
Trong bài viết tiếp theo, chúng tôi sẽ hướng dẫn bạn tìm hiểu mặt còn lại của bo mạch chủ — các cổng SATA, đầu nối nguồn, cổng I/O phía trước, đầu cắm quạt và nhiều hơn nữa! Hãy đón chờ để bạn có thể nắm vững từng chi tiết của bo mạch chủ trước khi bắt đầu lắp ráp.
